جذابیت صادرات به ارمنستان در چیست؟

جذابیت صادرات به ارمنستان در چیست؟

آنچه از ارمنستان باید بدانیم 

اگر نقشه ایران را یک گربه در نظر بگیریم، ارمنستان دقیقا بالای سر گربه قرار گرفته است. همسایه کوچکی که رابطه اقتصادی، سیاسی، فرهنگی و اجتماعی بسیار مناسبی با ایران دارد. درصد قابل توجهی از ارمنی‌های مسیحی از سالیان دور در ایران زندگی کرده و همین موضوع باعث نزدیکی دو کشور شده است.

در سالیان اخیر ارمنستان رشد اقتصادی بسیار خوبی داشته و این موضوع باعث شده تا روابط تجاری و اقتصادی آن با ایران بسیار بهبود یابد. خصوصا آنکه این کشور از سال ۲۰۱۵ یکی از اعضای عضو اتحادیه اقتصادی اوراسیا بوده که ایران نیز یکی دیگر از اعضای آن است.

اعضای این اتحادیه دارای یک سری امتیازات در تجارت با هم هستند. مجموعه این عوامل باعث شده تا بسیاری از تجار و تولیدکنندگان کشورمان به فکر صادرات به ارمنستان باشند. در این مقاله به مهم‌ترین نکات در صادرات به این کشور همسایه اشاره خواهیم کرد. ابتدا لازم است اندکی با اطلاعات عمومی مربوط به ارمنستان آشنا شویم. 

مردم ارمنستان و ویژگی‌های فرهنگی اجتماعی آنها 

جذابیت صادرات به ارمنستان در چیست؟

اشاره کردیم که ویژگی‌های فرهنگی و اجتماعی ارمنستان به ایران بسیار نزدیک است. در حال حاضر قریب به ۳ میلیون نفر جمعیت داشته و علاوه بر ارمنی‌ها، گروه‌های قومی و مذهبی دیگری نیز در آن ساکن هستند. جدول زیر اطلاعات عمومی ارمنستان را در حوزه جمعیت‌شناختی، فرهنگی و اجتماعی نشان می‌دهد. این اطلاعات مربوط به سال‌ ۲۰۱۹ است. 

ویژگی‌های جمعیتی  ویژگی‌های فرهنگی و اجتماعی 
جمعیت ۲ میلیون و ۹۶۰ هزار تومان  زبان‌های رسمی روسی و ارمنی 
جمعیت مردان (۴۷ درصد) و زنان (۵۳ درصد) دین اصلی مسیحیت 
۴۲ درصد جمعیت ۲۵ تا ۵۴ ساله اقلیت‌های قومی مذهبی روسی، کرد، گرجی، یهودی، یونانی، یهودی
جمعیت شهری ۶۲٫۸ درصد  ایروان، گیومری، اجمیاتزین، وانادزور، هرازدان، آبوویان، آرتاشات، کاپان، گاوار
جمعیت روستایی ۳۸٫۲ درصد  پول رایج درام
سن متوسط کشور ۳۵ سال   نوع حکومت پارلمانی 

نکات جمعیت‌شناختی و اجتماعی ارمنستان به تجار و بازرگانان کمک می‌کند تا هدفمندتر اقدام به صادرات کنند. به عنوان مثال، بخش بسیار قابل‌توجهی از جمعیت آن در بازه سنی ۲۵ تا ۵۴ ساله قرار دارند که در صادرات محصولات مختلف می‌تواند مورد توجه قرار گیرد. ضمن آنکه صادرکنندگان می‌توانند برای تسهیل روندهای تجارت از اشتراکات فرهنگی دو کشور بهره بگیرند. 

 آمار تجارت ارمنستان چگونه است؟ 

 یکی از موانع اصلی ارمنستان برای گسترش تجارت با سایر کشورهای جهان، محصور بودن در خشکی و عدم دسترسی به دریا است.

همین موضوع نیاز ارمنستان را به همسایگان خود بیشتر کرده است. این در حالی است که در همسایه مهم این کشور یعنی ترکیه و جمهوری آذربایجان، چندان رابطه سیاسی مناسبی با همسایه شمالی ایران ندارند. هر چند این دو کشور دارای رابطه تجاری با ارمنستان هستند، اما این رابطه همواره تحت تاثیر کشمکش‌های سیاسی قرار گرفته است.

این مسائل باعث شده تا یک فرصت تجاری بی‌نظیر برای سایر همسایگان و کشورهای نزدیک به ارمنستان فراهم شود. خصوصا برای کشورهای عضو اتحادیه اوراسیا که از امتیازات ویژه‌ای برای تجارت با یکدیگر برخوردار هستند. مجموعه این عوامل باعث شده تا روسیه به یکی از مهم‌ترین شرکاء تجاری ارمنستان تبدیل شود. ایران نیز اگرچه سهم قابل‌توجهی در تجارت با این کشور داشته، اما نسبت به روسیه اختلاف فاحشی دارد.

این کشور همچنین به میزان قابل توجهی به ایران کالا صادر می‌کند. در ادامه با اصلی‌ترین شرکاء ارمنستان در بحث صادرات و واردات آشنا خواهیم شد. 

اصلی‌ترین شرکاء ارمنستان در صادرات کالا کدام کشورها است؟ 

کشور روسیه با میزان ۲۶٫۹۳ درصد، اصلی‌ترین شریک تجاری در بحث صادرات است. این در حالی است که دو کشور مرز مشترکی نیز ندارند. هر چند که به لحاظ جغرافیایی به یکدیگر بسیار نزدیک هستند. اما به نظر می‌رسد که داشتن اشتراکات فرهنگی، تاریخی در کنار مزیت‌های تجاری اتحادیه اوراسیا به گرم‌ شدن تنور تجارت ارمنستان و روسیه کمک کرده است. نمودار زیر براساس آخرین داده‌های سازمان تجارت جهانی (WTO) در سال ۲۰۱۸ بوده که نشان‌دهنده بیشترین حجم صادرات ارمنستان به کشورهای مختلف است. 

براساس آخرین آمارها، ارمنستان در سال ۲۰۱۸ به میزان ۳٫۹۵ درصد از کالاهای صادراتی خود را به ایران صادر کرده است. 

علاوه بر روسیه، از مهم‌ترین شرکاء تجاری ارمنستان در بحث صادرات می‌توان به ترتیب به کشورهای سوئیس (۱۴٫۱۶ درصد)، بلغارستان (۹٫۱۰ درصد)، عراق (۶٫۳۲ درصد)، هلند (۵٫۵۵ درصد)، چین (۴٫۵۰ درصد) و ایران (۳٫۹۵ درصد) اشاره کرد. برخی از این کشورها از جمله روسیه و چین، نقش قابل توجهی نیز در صادرات به ارمنستان دارند که نشان از روابط تجاری آنها با یکدیگر دارد. 

اصلی‌ترین شرکا ارمنستان در واردات کالا کدام کشورها است؟ 

 آمارها نشان می‌دهد که ایران در واردات ارمنستان نقش فعال‌تری بازی می‌کند. به طوری که حدود ۵٫۵۵ درصد از کالاهای وارداتی ارمسنان از ایران وارد می‌شود. با این حال، باز هم روسیه و چین اصلی‌ترین شرکاء ارمنستان در بحث واردات کالا هستند. نمودار زیر براساس آمارهای سازمان تجارت جهانی (WTO) در سال ۲۰۱۸ بوده که شرکاء اصلی‌ ارمنستان را در بحث واردات کالا نشان می‌دهد. 

صادرات ایران به ارمنستان
صادرات ایران به ارمنستان

براساس آخرین آمارها، کالهای ایران در سال ۲۰۱۸ حدود ۵٫۵۵ درصد از کالاهای وارداتی به ارمنستان را به خود اختصاص داده‌اند. 

 مهم‌ترین شرکاء تجاری در بحث واردات ارمنستان به ترتیب شامل کشورهای روسیه (۲۵٫۹۷ درصد)، چین (۱۳٫۶۳ درصد)، ایران (۵٫۵۵ درصد)، آلمان (۴٫۹۹ درصد)، آمریکا (۳٫۶۲ درصد) و برخی کشورهای دیگر است. با این اوصاف می‌توان ایران را سومین شریک تجاری ارمنستان در بحث واردات دانست که البته این جایگاه می‌تواند بسیار بهبود یابد. 

 آمار کالاهای وارداتی به ارمنستان 

 یکی از مهم‌ترین اقلام وارداتی ارمنستان از ابتدا تاکنون، سوخت و انواع مختلف انرژی بوده است. چرا که این کشور چندان منابع نفتی و انرژی در اختیار ندارد. بیشتر محصولات سوختی و نفتی از کشور روسیه به ارمنستان وارد می‌شود. علاوه بر نفت و سایر سوخت‌ها، محصولات دیگری از قبیل ماشین‌آلات و تجهیزات برقی، دارو، دخانیات، پلاستیک در صدر نیازهای وارداتی ارمنستان قرار دارد. ما در فهرست زیر به مهم‌ترین کالاهای وارداتی ارمنستان در سال ۲۰۱۸ اشاره کرده‌ایم که منطبق با آخرین آمارهای سازمان تجارت جهانی است. 

  • ۱: انواع سوخت‌ها و روغن‌های فسیلی 
  • 3: تجهیزات برقی و الکترونیکی 
  • 5: وسایل نقلیه 
  • 7: پلاستیک و محصولات پلاستیکی 
  • 9: مبلمان، ساختمان‌های پیش‌ساخته و چراغ‌ نئون 
  • ۲: بویلرها، دیگ‌های بخار صنعتی و تجهیزات مربوطه 
  • 4: سنگ‌های معدنی و قیمتی و فلزات گران‌بها 
  • 6: محصولات دارویی 
  • 8: انواع تنباکو، دخانیات و سیگار 
  • 10: آهن و فولاد 

علاوه بر محصولات فوق، محصولات مختلف دیگری نیز توسط این کشور وارد می‌شود که تجار و صادرکنندگان می‌توانند بر روی صادرات آنها تمرکز کنند. از جمله این محصولات می‌توان تجهیزات پزشکی، پوشاک و پارچه، آلومینیوم، کاغذ و برخی محصولات دیگر اشاره کرد. 

 وضعیت تجارت ارمنستان و ایران به چه صورت است؟ 

 اگرچه میزان تجارت ایران با ارمنستان نسبت به برخی از کشورهای دیگر همچون روسیه اختلاف زیادی دارد، اما برخی عوامل از جمله مرز زمینی، اشتراکات فرهنگی و عضویت دو کشور در اتحادیه اقتصادی اوراسیا، می‌تواند این حجم از تجارت فعلی را بسیار بالا ببرد.

ایران از طریق دو استان آذربایجان شرقی و اردبیل با ارمنستان هم‌مرز است. بازرگانان، تجار و مسافران می‌توانند از طریق گمرک نوردوز با این کشور ارتباط داشته باشند. این گمرک در حدود ۶۰ کیلومتری شهر جلفا قرار دارد. راه زمینی تنها راه و البته آسان‌ترین مسیر برای تجارت با ارمنستان از ایران است. ضمن آنکه در آینده نیز قرار است ارتباط ریلی بین دو کشور برقرار شود.

به علت وسعت نه چندان زیاد این کشور، رفت‌وآمد و مسافرت به شهرهای مهم آن مانند ایروان چندان زمان نخواهد برد و به سهولت انجام می‌گیرد. در سالیان اخیر بسیاری از گردشگران ایرانی برای گذراندن تعطیلات آخر سال و اوقات فراغت خود به این کشور سفر می‌کنند. مجموعه این فاکتورها نشان می‌دهد که صادرات به ارمنستان نسبت به بسیاری دیگر از کشورهای دیگر برای تجار ایرانی بسیار آسان‌تر به نظر می‌رسد. در ادامه به بیان جزئیات بیشتری از وضعیت تجارت بین دو کشور می‌پردازیم. 

حتما بخوانید :
صادرات ایران به ارمنستان چگونه است
اقتصاد ارمنستان
سیاست تاریخی و جغرافیایی ارمنستان

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

2 + 7 =